De Europese egel is een van de schattigste dieren die je in Nederland kunt tegenkomen, maar helaas neemt hun aantal al jaren af. Wie ’s avonds stil door de tuin loopt, kan soms een prikkelige verschijning opmerken: een egel op zoek naar eten of een veilig plekje om te rusten. Hoewel het verleidelijk kan zijn om het diertje op te pakken of te voeren met wat melk, is het belangrijk te weten wat je wél en vooral niet moet doen om egels te helpen.
Een beschermd dier in nood
Egels houden van rustige, groene plekken met voldoende dekking, zoals de randen van bossen, parken of dichtbegroeide tuinen. Ze slapen vaak tussen bladeren, onder stapels takken of andere natuurlijke schuilplekken. In Nederland gaat het echter niet goed met deze diertjes: hun populatie neemt al jaren af, waardoor ze inmiddels beschermd zijn. Dit betekent dat je een egel niet zomaar mag oppakken of verstoren. Zelfs het verstoren van hun rust is verboden.
Toch kun je een egel in je tuin op een veilige manier ondersteunen. Het vergt alleen kennis van hun behoeften en enkele simpele aanpassingen in je tuin.
Wat je beter niet kunt doen
Veel mensen willen egels graag helpen, maar goedbedoelde acties kunnen verkeerd uitpakken. Oppakken is bijvoorbeeld niet toegestaan, tenzij je werkt bij een opvang. Een veelgemaakte fout is het geven van melk. In tekenfilms drinken egels vaak melk, maar in werkelijkheid kunnen ze lactose niet verteren. Dit veroorzaakt diarree, uitdroging en in ernstige gevallen de dood. Ook het opruimen van bladeren lijkt netjes, maar ontneemt egels hun natuurlijke bedekking voor rust en winterslaap.
Wat je wél kunt doen
Gelukkig zijn er veilige manieren om egels te helpen. Een ondiep schaaltje water is bijvoorbeeld al een groot verschil, zeker tijdens warme periodes. Voor eten kun je kattenvoer aanbieden, bij voorkeur droge brokjes. Als alternatief kan ongezouten rauw vlees of gehakt, maar geen vis, dienen.
Soms kom je een egel tegen die ziek of gewond is. In dat geval is contact opnemen met een egelopvang essentieel, want daar beschikken ze over de kennis en middelen om het dier te verzorgen.
Daarnaast kun je je tuin aantrekkelijker maken voor egels. Laat bladeren en takken liggen voor natuurlijke dekking of zet een egelhuisje neer op een rustige plek tussen struiken of lage begroeiing. De egel vult het huisje zelf met bladeren en kan daar veilig rusten. Zorg ervoor dat kinderen of huisdieren er niet bij kunnen, zodat de egel ongestoord is.
Samenleven met egels
Egels zijn nuttig in de tuin omdat ze insecten en slakken eten en zo het ecologisch evenwicht helpen bewaren. Met een egelvriendelijke tuin draag je dus niet alleen bij aan het behoud van de soort, maar ook aan je eigen stukje natuur. Sommige tuineigenaren merken dat dezelfde egel jaar na jaar terugkomt, waardoor bijna een vriendschap tussen mens en dier ontstaat.
Kleine moeite, groot verschil
Het gaat slecht met egels in Nederland, maar al kleine aanpassingen in je tuin kunnen een groot verschil maken. Een bakje water, wat voer of een eenvoudig egelhuisje biedt al een veilige plek voor deze bijzondere dieren. Egels hebben onze steun hard nodig, maar vragen weinig: een beetje ruimte, rust en af en toe wat voedsel is vaak al voldoende om hen te helpen overleven en gedijen. Zo kun jij een waardevolle bijdrage leveren aan het behoud van deze beschermde soort.
